ఇరాన్‌పై మరోసారి సైనిక దాడులు ప్రారంభించొద్దని గల్ఫ్ దేశాలు అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్‌పై తీవ్ర దౌత్యపరమైన ఒత్తిడి తెచ్చాయి. దీంతో ట్రంప్ తాత్కాలికంగా వెనక్కి తగ్గినట్లు అంతర్జాతీయ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. 

ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే.. ఇరాన్‌తో ఎన్నో ఏళ్లుగా విభేదాలు ఉన్న సౌదీ అరేబియా, యూఏఈ, ఖతర్ వంటి గల్ఫ్ దేశాలే ఇప్పుడు యుద్ధం ఆగాలని ఎందుకు కోరుతున్నాయి? శత్రువైన ఇరాన్‌కు ఎందుకు పరోక్షంగా మద్దతు ఇస్తున్నాయి? దీనికి సమాధానం చమురు, ఆర్థిక ప్రయోజనాలు, ప్రాంతీయ భద్రత అనే మూడు కీలక అంశాల్లో దాగి ఉంది. 

మొదటి కారణం చమురు వ్యాపారం. ప్రపంచ చమురు సరఫరాలో కీలకమైన హోర్ముజ్ జలసంధి గల్ఫ్ ప్రాంతంలోనే ఉంది. ఈ మార్గం మూసుకుపోతే చమురు ఎగుమతులు నిలిచిపోతాయి. గల్ఫ్ దేశాల ఆదాయానికి, ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు భారీ దెబ్బ తగులుతుంది. అందుకే యుద్ధం దీర్ఘకాలం కొనసాగడం వాటికి ఇష్టం లేదు.

రెండో కారణం ప్రతీకార దాడుల భయం. అమెరికా లేదా ఇజ్రాయెల్ ఇరాన్‌పై దాడి చేస్తే, ఇరాన్ నేరుగా గల్ఫ్ దేశాల్లోని చమురు క్షేత్రాలు, పోర్టులు, అమెరికా సైనిక స్థావరాలను లక్ష్యంగా చేసుకునే అవకాశం ఉందని ఆ దేశాలు ఆందోళన చెందాయి. గతంలో కూడా ఇలాంటి దాడులు జరిగాయి.

మూడో కారణం ప్రాంతీయ అస్థిరత. ఇరాన్‌లో ప్రభుత్వం కూలిపోతే పరిస్థితి ఇరాక్, సిరియా తరహాలో అంతర్యుద్ధానికి దారితీయొచ్చని గల్ఫ్ దేశాలు భావిస్తున్నాయి. అలాంటి పరిస్థితుల్లో శరణార్థుల సమస్య, తీవ్రవాదం, సరిహద్దు ఉద్రిక్తతలు మరింత పెరిగే ప్రమాదం ఉంది.

అందుకే గల్ఫ్ దేశాలు ట్రంప్‌ను "యుద్ధం కంటే చర్చలకే ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి" అని కోరాయి. ముఖ్యంగా సౌదీ అరేబియా ఉన్నత ప్రతినిధులు వాషింగ్టన్ వెళ్లి యుద్ధాన్ని తగ్గించే మార్గాలపై చర్చించినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.

విశ్లేషకుల అభిప్రాయం ప్రకారం, గల్ఫ్ దేశాలకు ఇరాన్‌తో విభేదాలు ఉన్నప్పటికీ, అంతులేని యుద్ధం కంటే స్థిరత్వమే ఎక్కువ లాభదాయకం. చమురు, పెట్టుబడులు, పర్యాటకం, భారీ మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టులపై ఆధారపడిన వారి ఆర్థిక వ్యవస్థలకు శాంతియుత వాతావరణమే అత్యంత అవసరం. అందుకే వారు యుద్ధాన్ని విస్తరించకుండా అడ్డుకునేందుకు దౌత్యపరంగా చురుకుగా వ్యవహరించారు.